ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക്: പുതിയ തർക്കഭൂമി
ഇസ്ലാമാബാദ്:
പേർഷ്യൻ ഗൾഫിന്റെ കവാടമായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലൂടെയുള്ള കപ്പൽ ഗതാഗതത്തിന് ടോൾ ഏർപ്പെടുത്താനുള്ള ഇറാന്റെ നീക്കം ഇസ്ലാമാബാദിൽ നടന്ന യുഎസ്-ഇറാൻ ചർച്ചകൾ പരാജയപ്പെടാൻ പ്രധാന കാരണമായി. പ്രകൃതിദത്തമായ ജലപാതകളിലൂടെയുള്ള സൗജന്യ ഗതാഗതം അന്താരാഷ്ട്ര സമുദ്രനിയമങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനമാണെന്നിരിക്കെ, യുദ്ധാനന്തര പുനർനിർമ്മാണത്തിനായി പണം കണ്ടെത്താൻ കപ്പലുകളിൽ നിന്ന് ടോൾ ഈടാക്കണമെന്ന നിലപാടിലാണ് ഇറാൻ.
പ്രധാന തർക്കവിഷയങ്ങൾ
- ഇറാന്റെ ആവശ്യം: യുദ്ധത്തിൽ തകർന്ന തങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ പുനർനിർമ്മിക്കുന്നതിന് ഫണ്ട് കണ്ടെത്താനായി ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന ഓരോ ബാരൽ എണ്ണയ്ക്കും ഒരു ഡോളർ വീതം ടോൾ ഈടാക്കണമെന്നാണ് ഇറാൻ നിർദ്ദേശിച്ചത്. ക്രിപ്റ്റോകറൻസിയിലോ ചൈനീസ് യുവാനിലോ (Yuan) പണമടയ്ക്കണമെന്നും അവർ ആവശ്യപ്പെട്ടു.
- അമേരിക്കയുടെ നിലപാട്: ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് ഒരു പ്രകൃതിദത്ത പാതയാണെന്നും അവിടെ നിയന്ത്രണങ്ങളില്ലാത്ത സൗജന്യ ഗതാഗതം ഉറപ്പാക്കണമെന്നും യുഎസ് വൈസ് പ്രസിഡന്റ് ജെ.ഡി. വാൻസ് വ്യക്തമാക്കി. സൂയസ്, പനാമ കനാൽ തുടങ്ങിയ മനുഷ്യനിർമ്മിത കനാലുകളിൽ മാത്രമേ ടോൾ അനുവദനീയമാകൂ എന്നാണ് യുഎസ് വാദം.
- മറ്റ് രാജ്യങ്ങളുടെ ആശങ്ക: സൗദി അറേബ്യ, യുഎഇ, ഖത്തർ തുടങ്ങിയ ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങൾ ഇറാന്റെ ഈ നീക്കത്തെ ശക്തമായി എതിർക്കുന്നു. ആഗോള എണ്ണ വിതരണത്തിന്റെ 20 ശതമാനത്തോളം കടന്നുപോകുന്ന ഈ പാതയിൽ ടോൾ ഏർപ്പെടുത്തുന്നത് എണ്ണവില വർധിക്കാനും സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിക്കും കാരണമാകുമെന്ന് അവർ ഭയപ്പെടുന്നു.
സമുദ്ര നിയമങ്ങളിലെ വ്യത്യാസം
നിലവിൽ മലായ് കടലിടുക്ക് (Malacca), ജിബ്രാൾട്ടർ (Gibraltar) തുടങ്ങിയ സ്വാഭാവിക കടലിടുക്കുകളിൽ ടോൾ ഈടാക്കാറില്ല. ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിൽ ടോൾ ഏർപ്പെടുത്തുന്നത് അന്താരാഷ്ട്ര നിയമങ്ങളുടെ ലംഘനമാകുമെന്ന് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ സമുദ്ര വിഭാഗവും മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയിട്ടുണ്ട്.
21 മണിക്കൂർ നീണ്ട ചർച്ചകൾക്കൊടുവിൽ ഒരു ധാരണയിലെത്താതെ യുഎസ് പ്രതിനിധി സംഘം പാകിസ്ഥാനിൽ നിന്ന് മടങ്ങി. ഇതോടെ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ അനിശ്ചിതത്വം ആഗോള വിപണിയെ വീണ്ടും ആശങ്കയിലാഴ്ത്തിയിരിക്കുകയാണ്.
